بسیاری از سرطان ها قابل پیشگیری هستند . برخی از این بیماریها اگر به موقع تشخیص داده شوند به طور کامل درمان خواهند شد و تقریبا نیمی از افرادی که به سرطان مبتلا می شوند در صورت تشخیص به موقع عمر طبیعی خواهند داشت .
سالهاســت کــه ســرطان معــده و مــری شــایعترین ســرطان دســتگاه گــوارش در کشــور مــا بــوده و هســت، امــا امــروزه ســرطان روده نیــز بــا فزونــی چشــمگیر درجامعــه در کنــار ایــن امــراض خودنمایــی کــرده و بــه طــور فزاینــده قربانــی میگیــرد.
البته ســرطان روده بــزرگ از مــواردی اســت کــه بــه ســهولت رونــد بیمــاری قابــل ارزیابــی اســت. چنانکــه طــی ایــن مراحــل از ایجــاد پولیــپ تــا ســرطان یــک تــا پنــج ســال در افــراد مختلــف متفــاوت اســت کــه ایــن دوره طلایی درمان بـه شـمار میآیـد و از وقتـی پولیــپ ایجــاد میشــود، میتــوان بــه تشــخیص وجراحــی آن پرداخــت و پیگیریهـای منظـم را انجـام داد.
افــرادی کــه بیمـاری خاصـی در ایـن زمینـه ندارنـد، امــا سابقه ی ابتــلا بــه ســرطان روده بـزرگ در خانـواده خـود دارنـد کـه بیمار سن کمتر از 50 سال داشته، بایــد از زیــر ســن ۵۰ ســالگی بــرای تشــخیص مراجعــه کننــد. خانواده هایــی کـه دو فـرد و یـا بیشـتر مبتلا بـه ایـن بیمــاری و یــا ســرطانهای وابســته ای هماننــد ســرطان رحــم وتخمــدان دارنــد؛ بــرای بررســی های پیشــگیرانه بایــد از زیــر ســن ۲۰ ســالگی مراجعــه کننـد. غربالگـری درایـن عارضـه اهمیت بســیاری دارد، چــرا کــه بــرای درمــان سـرطان در هـر فـرد بـه طـور میانگیـن ۱۰۰ میلیـون تومـان هزینـه بـه خانـواده و جامعــه تحمیــل میشــود کــه بــا غربالگــری میتــوان ایــن هزینــه را بــه یــک میلیــون تومــان رســاند.
روشهای متعددی وجود دارد که می توان از شروع قریب الوقوع سرطان در مراحل اولیه آن آگاه شد . یکی از این راهها انجام آزمایشات غربالگری سرطان می باشد .
آزمایشات غربالگری روشی است برای شناسایی یک بیماری در مراحل اولیه ی آن . باید توجه داشت که غربالگری در شناسایی بیمارانی که بیماری شان در مراحل اولیه می باشد بسیار موثر است و این شناسایی ها می تواند تعداد مرگ و میرهای ناشی از سرطان ، درد و رنج ناشی از بیماری و هزینه های درمان را کاهش دهد.
ثابت شده است که برخی از تست های غربالگری تاثیر مهمی در نتیجه ی بیماری و درمان آن دارند. مثال های آن شامل نمونه برداری از مخاط دهانه رحم برای شناسایی سرطان دهانه رحم و کلونوسکوپی برای شناسایی سرطان های روده بزرگ می باشد .
باید توجه داشت که بسیاری از سرطان ها تنها با معاینات پزشکی و آزمایشات تکمیلی تشخیص داده می شوند. غربالگری روشی برای تشخیص زودرس بیماری در افراد بدون نشانه با هدف کاهش میزان گسترش بیماری و مرگ و میر ناشی از آن می باشد . این آزمایشات بخصوص در سنین بالای 40 سال برای تمامی افراد و بخصوص در کسانیکه سابقه سرطان را در اقوام درجه یک خود دارند دارای اهمیت می باشد و می تواند تا 80 درصد از سرطان های خفته در بدن که هنوز علائم واضحی در بدن ندارد را بصورت زودهنگام تشخیص دهند . همچنین در جریان آزمایشات غربالگری می توان تغییراتی در بدن را که می توانند شانس ابتلاء به سرطان را بشدت افزایش دهند تشخیص داده و با درمان آن احتمال ابتلاء به سرطان را بشدت کاهش داد. بطور مثال در جریان معاینات روده بزرگ بوسیله کولونوسکوپی می توان به خروج توده های خوش خیم پولیپی و با حذف این توده ها که در آینده می توانند بدخیم شوند، احتمال ابتلاء به سرطان روده بزرگ را کاهش داد .
روده بزرگ آزمایشات خون نهفته در مدفوع ، پروکتوسکوپس ، کولونوسکوپی ، بیوپسی ، آزمایش خون بررسی سرطان روده بزرگ حفظ وزن بدن در حالت متعادل ، عدم مصرف سیگار ، رژیم غذایی پر فیبر( میوه و سبزی)، ورزش
معده آندوسکوپی عدم مصرف سیگار ، رژیم غذایی مناسب ، عدم مصرف غذاهای چرب ، ورزش
ریه رادیوگرافی قفسه سینه، CT اسکن، تست خلط سینه ، PET اسکن عدم مصرف سیگار ، عدم تماس با مواد شیمیایی و پرتوتابی
پستان معاینه توسط دست ، ماموگرافی ، سونوگرافی ورزش ، رژیم غذایی مناسب
دهانه رحم تست پاپ اسمیر بهداشت روابط جنسی
پروستات معاینه پروستات ، آزمایش خون بررسی سرطان پروستات رژیم غذایی مناسب
پوست معاینه بالینی ممانعت از تماس نور خورشید، استفاده از ضد آفتاب مناسب
تخمدان سونوگرافی تخمدانها
آزمایشات غربالگری شامل بررسی های پرتونگاری ، آزمایشات خون و همچنین استفاده از روشهای مختلف آندوسکوپی و بررسی های ژنتیک می باشند. شروع هر سرطانی در بدن می تواند سیستم ایمنی فرد را تحریک کرده که این باعث پدید آمدن پروتئینها یا آنزیمهایی در بدن و آزاد شدن آنها در خون می گردد.
بررسی این مواد در خون می تواند نشانی از این فرآیند واکنشی در بدن بوده و ما را از اولین مراحل تشکیل سلولهای سرطانی در بدنمان مطلع سازد . بعضی از این ترکیبات غیر اختصاصی بوده و بدنبال هر سرطانی می تواند میزان آن در خون بالا رود ، در حالیکه بعضی دیگر اختصاصی یک ارگان خاص بدن بوده و اطلاعات دقیقتری از محل شروع ضایعه می دهند.
آزمایشات پرتونگاری نظیر عکس های گرفته شده توسط اشعه ایکس ، سی تی اسکن یا ام آر آی می تواند نمایی غیر طبیعی در بدن ما را کشف کنند که علیرغم عدم وجود علائم بالینی نشان دهنده مراحل اولیه یک سرطان باشد .
بعنوان مثال در عکس ریه ، وجود توده های غیر طبیعی در ریه می تواند علائمی هشدار دهنده از سرطان ریه باشد . وجود توده های غیر طبیعی در نسج پستان ،سرطان تخمدان ، رحم و یا کبد نیز می تواند نشانه ای از شروع یک روند بدخیمی در این اعضا بوده که با استفاده از روشهای دقیق تر نظیر نمونه برداری (بیوپسی) می توان از ماهیت اصلی این توده ها آگاه شد و در صورت بدخیمی آنها با جراحی از انتشار آن در عضو مربوطه و سایر نقاط بدن پیشگیری کرد .
آزمایشات غربالگری درون نگری (آندوسکوپی) در دستگاه گوارش و ادراری می توانند از هرگونه تغییر شکل مخاط این دستگاهها و یا وجود توده های غیر طبیعی ما را آگاه سازند. با استفاده از این روشها می توان از تغییرات در مری ، معده ، روده بزرگ و راست روده آگاهی پیدا کرد . بسیاری از این تغییرات پیش مرحله ی شروع سرطان در آن عضو می باشد که با تمهیدات لازم درمانی می تون از شروع سرطان پیشگیری کرد .
سرطان پستان شایع ترین سرطان در بدن بانوان کشورمان می باشد . انجام ماموگرافی (آزمایش پرتونگاری مخصوص پستان) بصورت دوره ای بخصوص در سنین بالای 30 سال می تواند در تشخیص زودهنگام این سرطان موثر باشد و در سنین بین 74 – 50 سالگی هر دو سال یکبار بایستی تکرار شوند.
در پایان لازم به یادآوری است که در مواردی نتیجه ی این آزمایشات ممکن است مثبت باشد ولی دلیل بر وجود سرطان در ما نیست . نتایج مثبت این آزمایشات غربالگری اغلب نیاز به مطالعات بیشتر برای قطعی شدن وجود سرطان دارد و تا آن زمان بایستی از مضطرب شدن پرهیز نمود . در بسیاری موارد آزمایشات غربالگری با توجه به نتایج آنها بایستی در فواصل زمانی مشخصی تکرار شوند . این بخصوص در افرادی که در معرض سرطان های خاصی هستند اهمیت داشته و نیاز به پیگیری دقیق آن می باشد .
https://www.krabb.is/fraedsla-forvarnir/heilsan-min-mitt-lif/12-leidir/skipulogd-hopleit/
عضو مجمع نمایندگان خراسان رضوی در مجلس، با بیان اینکه طرح غربالگری سرطان سینه که توسط جهاد دانشگاهی مطرح شده قرار است با همکاری مجامع نمایندگان استانها اجرا شود از پیشنهاد اجرای طرح غربالگری سرطانهای روده و سینه در خراسان رضوی به صورت پایلوت خبر داد.
هاجر چنارانی در گفت و گو با خبرنگار خبرگزاری خانه ملت، در خصوص اهمیت و اجراح طرح غربالگری سرطان سینه گفت: جهاد دانشگاهی یک اقدام ویژهای درجهت شناسایی استانهایی از کشور انجام داده است که بیشترین میزان شیوع سرطان سینه در آنها وجود دارد.
نماینده مردم نیشابور و فیروزه در مجلس شورای اسلامی، ادامه داد: جهاد دانشگاهی با این اقدام ویژه در جهت درمان سرطان سینه در کشور برنامهریزی کرده است. چرا که اگر این بیماری در مراحل اول ابتلا شناسایی شود میتوان از بسیاری از هزینههای سنگین درمانی در این حوزه و شرایط خاصی که برای خانواده این بیماران ایجاد میشود، جلوگیری کرد.
وی تصریح کرد: ما به جهاد دانشگاهی پیشنهاد دادیم تا روند اجرای طرح غربالگری سرطان سینه در استانها را رقابتی کند، ضمن اینکه باید از مجمع نمایندگان استانهای مختلف در مجلس شورای اسلامی بخواهیم که در این زمینه با جهاد دانشگاهی همکاری کنند، چرا که انجام غربالگری بهتر از این است که وارد مرحله درمان سرطان شوند.
عضو فراکسیون زنان مجلس، با بیان اینکه این طرح از طریق موسسه تحقیقاتی که در جهاد دانشگاهی وجود دارد، دنبال میشود، یادآور شد: اجرای غربالگری سرطان سینه قرار است در قالب طرح از سوی جهاد دانشگاهی ارائه شود و صحبتهای اولیه را نیز در این رابطه انجام دادهایم.
عضو مجمع نمایندگان خراسان رضوی در مجلس شورای اسلامی، تاکید کرد: البته بنده با جهاد دانشگاهی استان خراسان رضوی هم صحبت کردم و قرار شد این طرح غربالگری به صورت پایلوت برای سرطانهای سینه و روده که متاسفانه در این استان بسیار شایع شده است، اجرا شود.
به گزارش خبرگزاری خانه ملت سرطان سینه چه در آقایان و چه بانوان از شایعترین بیماریها است بطوریکه هر ۱۳ دقیقه یک مرگ ناشی از این بیماری در دنیا داریم.
طبق گفته آسیه الفت بخش معاون پژوهش پژوهشکده معتمد جهاد دانشگاهی در ایران سالیانه بیش از ۹۰ هزار نفر دچار سرطان میشوند که تا سال ۲۰۳۰ میلادی با ۷۰ درصد افزایش به ۱۵۵ هزار نفر خواهد رسید و سن بروز سرطان سینه در ایران بین ۴۵ تا ۵۰ سال است و در سایر کشورها بالای ۶۰ سال است.
همچنین آخرین گزارش ثبت سرطان ایران مربوط به سال ۹۴ است که این گزارش نشان میدهد آمار اعلام شده ۷۵ درصد بر اساس گزارش پاتولوژی، ۱۲.۲۵ درصد بر اساس تشخیص بالینی و ۱۲.۶۵ درصد براساس گواهی فوت بوده است.
در سال ۹۴ شایعترین سرطانها در کل جمعیت کشور شامل سینه، پروستات، پوست (غیرملانوما)، معده و کولورکتال بوده است و شایعترین سرطانها در جمعیت مردان کشور شامل معده، پوست، پروستات، کولورکتال و مثانه و شایعترین سرطانها در جمعیت زنان کشور شامل سینه، کولورکتال، پوست، تیروئید و معده بوده است./
در این مقاله سعی می کنیم اطلاعاتی کامل از سرطان سینه و غربالگری سرطان سینه به شما ارائه کنیم. جهت دسترسی سریع به بخشهای مختلف مقاله می توانید از فهرست زیر استفاده کنید. کافی ست روی سرفصل موردنظر کلیک کنید.
یکی از بیماری های شایع در زنان سرطان سینه است و از شایع ترین علت مرگ و میر در زنان می باشد. به طور تقریبی از میان هر 8 زن (در جامعه های مختلف) امکان ابتلای یک نفر به سرطان سینه وجود دارد. در زنان سفید پوست احتمال به این سرطان اندکی بیشتر است.
در سرطان سینه بعضی از سلولها از حالت منظم و معمولی چرخه سلولی خود خارج میشوند و شروع به رشد و تقسیم غیرعادی می کنند و باعث ایجاد غده های کوچک و ریز می شوند. این بافتهای غیرعادی به مرور گسترش می یابند و باعث ایجاد غده های سرطانی بزرگ می شوند که بافت های مجاور خود را درگیر می کنند. اگر این سرطان به موقع تشخیص داده شود قابل درمان است ولی اگر به موقع تشخیص داده نشود احتمال مرگ بیمار بسیار بالاست.
باورهای غلطی در مورد سرطان سینه وجود دارد. مثلا اینکه این سرطان در افراد مسن رخ می دهد یا اینکه اگر فردی در خانواده مبتلا نشده باشد دیگر افراد هم احتمال مبتلا شدن ندارند. به این حرفها نباید اهمیت داد و احتمال مبتلا شدن به سرطان سینه را باید جدی گرفت. یکی از مواردی که به تشخیص سریع این بیماری کمک می کند غربالگری سرطان سینه می باشد.
• ژنتیکی:اگرنزدیکان فرد دچار این بیماری شده باشند، احتمال اینکه فرد نیز دچار شود وجود دارد.
• داشتن سابقه تومور یا سرطان سینه خوش خیم:اگر فردی دچار تومور یا سرطان خوش خیم شده باشد احتمال اینکه فرد دوباره مبتلا شود وجود دارد.
• بافت های متراکم سینه:افرادی که سینه های آنها دارای بافت متراکم هستند احتمال بیماری در آنها بیشتر است.
• استروژن بالا:وجود استروژن بالا در بدن فرد به مدت طولانی مخصوصا قبل از یائسگی باعث ایجاد بیماری می شود.
• چاقی و اضافه بدن:این مورد اگر پس از یائسگی زیاد باشد خطر مبتلا شدن بیشتر است.
• مصرف هورمون ها: درمان جایگزینی هورمونی در دوران یائسگی
• پرتو درمانی: افرادی که قبل از 30 سالگی در معرض پرتو درمانی قرار گرفته اند.
• عدم تحرک و فعالیت فیزیکی بدن
• نوشیدن الکل
• قاعدگی در سنین پایین
• عدم بچه دار شدن یا دیر بچه دار شدن
• سن بالا
• ایمپلنت های زیبایی
علائم سرطان سینه عبارتند از:
• تغییر ناگهانی دراندازه و شکل سینه
• ایجاد توده یا افزایش یافتن ضخامت بافت سینه یا زیر بغل
• تغییر رنگ بافت و نوک سینه مانند نارنجی یا قرمز شدن
• ترشحات از نوک سینه مخصوصا اگر حاوی خون باشند
• ایجاد جوش در اطراف نوک سینه
• لایه برداری یا پوسته شدن، پوست یا نوک سینه
• وجود خارش در پوست سینه
• گرم و سفت شدن سینه
• فرورفتگی نوک سینه
• وجود درد در سینه
شناسایی سرطان سینه در مراحل اولیه بسیار مهم است. غربالگری سرطان سینه از جمله راههای شناسایی سرطان سینه است. غربالگری استفاده از یکسری آزمایش و روش های معاینه ای پزشکی به منظور شناسایی و تشخیص سرطان قبل از ظهورعلائم بیماری در فرد است. زمانی که علائم سرطان ظهور کنند ممکن است به نقاط دیگر بدن انتشار یافته باشند ولی اگر سرطان در مراحل اولیه تشخیص داده شود درمان آن ساده تر خواهد بود و زندگی فرد نجات پیدا میکند.
اگر پزشک به فردی توصیه کند غربالگری را انجام دهد به این منظور نیست که فرد دچار سرطان است و غربالگری قبل از ظهور علائم صورت می گیرد.
اگر نتیجه یک غربالگری نرمال نباشد باید آزمایشات بیشتری انجام شود و نتیجه آن توسط آزمایشگاه های تشخیصی بررسی شود.
• مرگ را در سرطان هایی که تا 90 درصد قابل درمان و پیشگیری هستند کاهش و یا حذف کند.
• تلاش برای کاستن از تعداد نفراتی که سرطان در آنها گسترش یافته و به مراحل پیشرفته رسیده است.
• در افراد سالم که سابقه سرطان سینه در خانواده آنها وجود ندارد باید بعد از 40 سالگی هر سال انجام شود.
• در افرادی که نوعی جهش ژنتیکی دارند باید از حدود 25 تا 30 سالگی انجام شود.
• در افرادی که سابقه سرطان در خانواده آنها وجود دارد باید خیلی زودتر و از حدود 20 سالگی غربالگری سینه انجام شود.
از برخی روش های آزمایشگاهی و عکسبرداری برای غربالگری سرطان سینه استفاده می شود و تلاش می شود این آزمایشات بیشترین سود و کمترین خطر را برای فرد داشته باشند. از سه روش برای غربالگری استفاده میشود که عبارتند از:
• معاینه بالینی سینه
• ماموگرافی
• استفاده از MRI
در این روش پزشک با دقت سینه و زیر بغل را به منظور شناسایی توده یا هر مورد غیر طبیعی در این نواحی معاینه می کند. همچنین در این روش خود شخص نیز میتواند خودش را مورد بررسی قرار دهد. نتایج حاصل از این روش برای کاهش مرگ ومیر ناشی از سرطان مشخص نیست و احتمال خطا در آن وجود دارد.
این روش متداول ترین روش غربالگری است. در ماموگرافی با استفاده از اشعه ایکس از سینه ها تصویربرداری می شود. در این آزمایش توده های بسیار کوچک و غیر قابل لمس شناسایی می شوند. در این روش سینه های فرد بین دو صفحه قرار می گیرند و فشرده میشوند این فشرده سازی باعث ایجاد تصویری بهتر می شود. فقط احتمال ایجاد درد و ناراحتی برای فرد می شود.
ماموگرافی در زمان بارداری وشیردهی به دلیل تراکم بافت سینه و بالابودن حساسیت به اشعه انجام نمی شود مگر اینکه فرد دارای علائم سرطان سینه باشد.
مواردی ممکن است توانایی تشخیص سرطان سینه در ماموگرافی را تحت تاثیر قرار دهد. از جمله:
• اندازه تومور
• میزان تراکم بافت سینه ها
• میزان توانایی شخص رادیولوژیست.
افرادی که سرطان سینه در آنها از طریق ماموگرافی تشخیص داده می شود طول عمر بیشتری دارند.
در MRI از اشعه ایکس استفاده نمی شود و از امواج مغناطیسی و رادیویی و کامپیوتر عکس هایی دقیق از داخل بدن فرد گرفته می شود. از این روش در موارد زیر استفاده می شود:
• افرادی که در اعضای خانواده شان سابقه سرطان سینه وجود دارد.
• افرادی که دارای سندروم های ژنتیکی خاص هستند.
• ایجاد تغییرات در برخی ژن های فرد.
در صورت شناسایی مورد خاصی پس از انجام غربالگری سینه باید آزمایشات تکمیلی برای شناسایی مرحله و میزان سرطان صورت گیرد و درمان فرد به صورت سریع انجام شود. درمان میتواند موضعی یا عمومی باشد که در درمان های موضعی میتوان به عمل جراحی و پرتو درمانی اشاره نمود و درمان های عمومی می تواند شامل، شیمی درمانی، هورمون درمانی و یا درمان بیولوژیک باشند.
برنامههای پیشگیری و غربالگری سرطان پستان از ابزارهای بسیار کارآمد در تشخیص زودرس این سرطان است. عوامل مختلفی مثل متغیرهای دموگرافیک، آگاهی، سطح سواد، وضعیت اقتصادی و اجتماعی بر انجام غربالگری پستان موثرند. این مطالعه به منظور بررسی رفتارهای پیشگیری سرطان پستان و عوامل موثر بر آن در زنان ایرانی انجام گرفت. این پژوهش یک بررسی مروری نظاممند بود. در این بررسی، مقالات از طریق جست وجو در دو بانک اطلاعاتی معتبر SID و IRANMEDEX با استفاده از کلید واژه سرطان پستان استخراج گردید. پس ازسه مرحله، تعداد 30 مقاله مرتبط با آگاهی، نگرش، رفتار پیشگیری (ماموگرافی، معاینه کلینکی، خودآزمایی پستان) و عوامل موثر بر آن، برای بررسی نهایی انتخاب گردید. یافتهها نشان داد میزان آگاهی 14 تا 73 درصد، عملکرد خودآزمایی پستان از 1/8تا 19/3درصد، میزان انجام معاینه کلینکی از 4 تا 25 درصد و میزان انجام ماموگرافی از 3 تا 26 درصد در نوسان بوده است. شایعترین عوامل موثر بر عدم انجام رفتارهای پیشگیرانه شامل: ترس از تشخیص بیماری, عدم آگاهی از برنامههای غربالگری، مشغله زیاد، نداشتن مشکل پستانی برای انجام غربالگری، فراموشی وسهل انگاری و عدم ضرورت انجام غربالگری گزارش شده بود. براساس نتایج مطالعات مورد بررسی میزان آگاهی زنان ایرانی از روشهای تشخیص زودرس بیماری سرطان پستان کم بود. علاوه بر آن میزان عملکرد استفاده از روشهای پیشگیری (خودآزمایی، معاینه بالینی، ماموگرافی) نیز کم بود. بنابراین ارتقای آگاهی و رشد زنان در مورد روشهای تشخیص زودرس یک ضرورت است.
غربالگری سرطان رحم موجب تشخیص زودرس، درمان به موقع و کاهش عوارض ، مرگ ناشی از این بیماری می گردد. درزنان روستایی بعلت محرومیت ودسترسی نداشتن به خدمات بهداشتی موانع انجام آزمایشات غربالگری بیشتر از زنان شهری است. هدف از این تحقیق تعیین تاثیر مشاوره گروهی بر اساس مدل اعتقاد بهداشتی بر انجام غربالگری سرطان دهانه رحم در زنان روستایی شهرستان کبودراهنگ 1394 است. یک مطالعه خوشه ای چند مرحله ای تصادفی برای انتخاب زنان استفاده می شود. 80 زن ازدواج کرده بالاتر از 20 سال (40 نفر در گروه مورد و 40 نفر در گروه کنترل) از خانه های بهداشتی مراکز بهداشت کبودراهنگ ، همدان بصورت تصادفی انتخاب می شو ند. در گروه آزمون داده با استفاده از پرسشنامه در مورد زمینه دموگرافیک، آگاهی ، باورها , و عملکرد در مورد سرطان دهانه رحم جمع آوری می شوند. سپس گروه آزمون در سه جلسه مداخله مشاوره گروهی هر هفته شرکت میکنند. پیگیری دو ماه بعد از مشاوره انجام می شود و دو گروه آزمون و کنترل قبل و بعد از مداخله مقایسه می شوند.
https://www.jsog.or.jp/modules/diseases/index.php?content_id=10